> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://www.meridyenborsa.com/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# Para politikası nedir? Genişlemeci ve sıkılaştırıcı
- URL: https://www.meridyenborsa.com/akademi/para-politikasi/
- Published: 2026-11-10T23:34:00.000Z
- Updated: 2026-11-11T00:21:03.000Z
- Description: Para politikası, merkez bankasının faizi ve piyasadaki para miktarını kullanarak enflasyonu ve ekonomiyi yönetmesidir. Amaçları, araçları ve iki yönü burada.
- Author: Berke Aliyazıcıoğlu
- Tags: Makroekonomi, #akademi

Para politikası, merkez bankasının faizi ve piyasadaki para miktarını kullanarak enflasyonu ve ekonomiyi yönetmesidir. İngilizcesi *Monetary Policy*'dir.

## Merkez bankasının amacı

- **Fed:** Fiyat istikrarı ve maksimum istihdam. Yani hem enflasyonu %2'de tutmak hem de işsizliği düşük tutmak. Buna Fed'in ikili görevi denir.
- **BoE:** Fiyat istikrarı. Yani enflasyonu %2'de tutmak.

## Araçları

- **Politika faizi:** Ana araçtır.
- **Bilanço:** Merkez bankası tahvil alarak piyasaya para verir. Tahvil satarak ya da elindeki tahvillerin vadesinin dolmasını bekleyerek piyasadan para çeker.
- **İletişim:** Merkez bankası gelecekte ne yapacağını önceden söyleyerek piyasayı yönlendirir. İngilizcesi *Forward Guidance*'tır.

## İki yönü vardır

- **Genişlemeci para politikası:** Faiz düşürülür, piyasaya para verilir. Amaç ekonomiyi canlandırmaktır. Ekonominin yavaşladığı ve enflasyonun düşük olduğu dönemlerde uygulanır.
- **Sıkılaştırıcı para politikası:** Faiz artırılır, piyasadan para çekilir. Amaç enflasyonu düşürmektir. Ekonominin aşırı ısındığı ve enflasyonun yükseldiği dönemlerde uygulanır.

![Genişlemeci ve sıkılaştırıcı para politikası karşılaştırması](https://storage.ghost.io/c/e7/fa/e7fafc27-92f5-4254-a4d2-80670dd30585/content/images/2026/11/para-politikasi-1.webp)

## Maliye politikasından farkı

|              | Para politikası      | Maliye politikası         |
| ------------ | -------------------- | ------------------------- |
| Kim yürütür? | Merkez bankası       | Hükümet                   |
| Araçları     | Faiz ve para miktarı | Vergi ve devlet harcaması |

![Para politikası ile maliye politikası farkı](https://storage.ghost.io/c/e7/fa/e7fafc27-92f5-4254-a4d2-80670dd30585/content/images/2026/11/para-politikasi-2.webp)

## Akılda tut

- Para politikası merkez bankasının, maliye politikası hükümetin işidir.
- Fed'in iki hedefi vardır: düşük enflasyon ve yüksek istihdam.
- Merkez bankası sadece faizle değil, tahvil alım satımıyla ve sözleriyle de piyasayı etkiler.

## Özet

Para politikası, merkez bankasının faiz, bilanço ve iletişimle ekonomiyi yönetmesidir. Genişlemeci yön ekonomiyi canlandırır, sıkılaştırıcı yön enflasyonu düşürür.

---

*Bu içerik eğitim amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.*