> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://www.meridyenborsa.com/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# Parasal sıkılaşma nedir? QT (niceliksel sıkılaşma)
- URL: https://www.meridyenborsa.com/akademi/parasal-sikilasma/
- Published: 2026-11-10T23:36:00.000Z
- Updated: 2026-11-11T00:21:04.000Z
- Description: Parasal sıkılaşma, faiz artırımı ve QT ile piyasadan para çekilmesidir. 2022'de Fed'in sıkılaşmasını, dolara ve hisselere etkisini adım adım anlatıyoruz.
- Author: Berke Aliyazıcıoğlu
- Tags: Makroekonomi, #akademi

Parasal sıkılaşma, merkez bankasının faizi artırması ve piyasadan para çekmesidir. Amaç kredinin pahalanması, harcamanın azalması ve enflasyonun düşmesidir. İngilizcesi *Monetary Tightening*'dir.

## İki aracı vardır

- **Faiz artırımı:** İlk başvurulan araçtır.
- **Niceliksel sıkılaşma (QT):** Niceliksel genişlemenin tersidir. Merkez bankası elindeki tahvillerin vadesi dolunca yerine yenisini almaz, bazen tahvil de satar. Daha önce piyasaya verdiği para geri çekilir, uzun vadeli faizler yükselir. İngilizcesi *Quantitative Tightening (QT)*'dir.

## Örnek

Fed'in elindeki 100 milyar dolarlık tahvilin vadesi doluyor. Fed parayı geri alıyor, ama yeni tahvil almıyor. Bu 100 milyar dolar piyasadan çekilmiş oluyor. Bankaların elindeki para azalıyor, kredi pahalanıyor.

![QT ile vadesi dolan tahvilin yenilenmemesi ve paranın piyasadan çekilmesi](https://storage.ghost.io/c/e7/fa/e7fafc27-92f5-4254-a4d2-80670dd30585/content/images/2026/11/parasal-sikilasma-1.webp)

## Gerçek örnek: 2022

Enflasyon %9'u geçince Fed, faizi sıfırdan 2023 ortasına kadar %5,25 ile %5,50 aralığına çıkardı. Haziran 2022'de QT'ye başladı. 2022'de S&P 500 yaklaşık %19, teknoloji ağırlıklı Nasdaq yaklaşık %33 düştü. Enflasyon 2023 sonunda %3,5'in altına indi.

![2022 sıkılaşma döneminde S&P 500 ve Nasdaq düşüşü](https://storage.ghost.io/c/e7/fa/e7fafc27-92f5-4254-a4d2-80670dd30585/content/images/2026/11/parasal-sikilasma-2.webp)

## Akılda tut

- **Hisseler için zor bir dönemdir.** Faiz yükselir, para azalır, şirketlerin borçlanma maliyeti artar. Özellikle büyüme hisseleri sert düşer.
- **Para birimini güçlendirir.** 2022'de Fed sıkılaşırken dolar 20 yılın zirvesine çıktı.
- **Piyasa dönüşü önceden fiyatlar.** Hisseler çoğu zaman merkez bankası faiz indirimine başlamadan önce dip yapar. Piyasa, sıkılaşmanın bitmek üzere olduğunu fark ettiği anda yükselmeye başlar.

## Özet

Parasal sıkılaşma, faiz artırımı ve QT ile piyasadan para çekilmesidir. Enflasyonu düşürür ve para birimini güçlendirir, ama hisseler ve özellikle büyüme şirketleri için zorlu bir dönemdir.

---

*Bu içerik eğitim amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.*