PD/DD, yatırımcının şirketin her 1 dolarlık defter değeri için kaç dolar ödediğini gösterir. Piyasa değeri, defter değerine bölünerek bulunur. Türkçesi Piyasa Değeri/Defter Değeri, İngilizcesi Price-to-Book (P/B) Ratio'dur.
PD/DD, ödediğin fiyatın arkasında ne kadar somut varlık olduğunu gösterir.
Formül
PD/DD = Piyasa değeri ÷ Defter değeri
Örnek
Piyasa değeri 150 milyon dolar, defter değeri 80 milyon dolar.
PD/DD = 150 ÷ 80 ≈ 1,9
Yatırımcılar, şirketin 1 dolarlık defter değerine ortak olmak için 1,9 dolar ödüyor.
PD/DD'ye neden bakılır?
- Güvenlik payı verir. Defter değeri, şirket kapansa ortaklara kalacak paradır. PD/DD 0,8 ise 1 dolarlık varlığı 80 sente alıyorsun. İşler kötü gitse bile fiyatın altında somut bir taban vardır.
- Kâr oynaktır, defter değeri değildir. Çelik, otomotiv ve banka gibi döngüsel sektörlerde kâr bir yıl patlar, ertesi yıl çöker. Kâr dipteyken F/K yüksek, zirvedeyken düşük görünür, yani F/K bu şirketlerde yanıltır. Defter değeri yıldan yıla az değişir.
- Bazı şirketlerin işi zaten varlıklarıdır. Bankanın işi parası, gayrimenkul şirketinin işi binalarıdır. Değerleri büyük ölçüde bilançodan gelir.
Hangi sektörde mantıklı, hangisinde değil?
Mantıklı:
- Bankalar (ilk bakılan oranlardan biridir)
- Sigorta şirketleri (varlıkları çoğunlukla nakit ve yatırımdır)
- Gayrimenkul şirketleri (binaları güncel değerle yazılıyorsa)
- Sanayi ve döngüsel şirketler (çelik, otomotiv, kimya, enerji)
- Holdingler (değerleri sahip oldukları şirketlerden gelir)
Mantıksız:
- Teknoloji ve yazılım (değer marka ve yazılımdan gelir, defterde görünmez)
- İlaç (değer patent ve Ar-Ge'den gelir)
- Marka ve tüketim şirketleri (Coca-Cola ve Nike gibi)
- Binalarını eski fiyattan yazan ABD gayrimenkul şirketleri
- Yoğun hisse geri alımı yapan şirketler (defter değeri çok küçülür ya da negatife düşer)
Kural: Değer bilançodaki varlıklardan geliyorsa PD/DD'ye bak. Markadan, teknolojiden ya da patentten geliyorsa bakma.
Akılda tut
- PD/DD 1'in altındaysa şirket defter değerinin altında işlem görüyordur.
- Düşük PD/DD her zaman ucuzluk değildir. Piyasa, şirketin zarar edeceğini ya da varlıklarının değer kaybedeceğini fiyatlıyor olabilir.
- Bankalarda PD/DD tek başına okunmaz, bankanın özkaynağıyla ne kadar kâr ettiğine de bakılır.
Özet
PD/DD = piyasa değeri ÷ defter değeri. Değeri varlıklardan gelen şirketlerde (banka, sigorta, sanayi, holding) işe yarar, değeri marka ve teknolojiden gelen şirketlerde yanıltır.
Bu içerik eğitim amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.